Mantar

Mantar hastalığına küçük bir mantar neden olur. Başlıca şekilleri, "Ringworm" denilen ve baş ve vücut derisinde görülen mantar hastalığı ile "Atlet ayağı" olarak bilinen mantar hastalığıdır.

BAŞ ve vÜCUT MANTARI
Baş ve vücut derisinde meydana gelen mantar hastalığıdır.
Bulaşıcıdır.
Kafa derisinde (çocuklarda) ve vücudun başka yerlerinde görülebilir.
Mantar hastalığı, kafa derisinde küçük, yuvarlak, pul pul ve kırmızı olarak da görülebilen bir leke halinde başlar. Leke giderek büyür, buradaki saçlar zayıflar ve kırılıp dökülerek kel bir yer bırakır. Bu, bir veya birkaç yerde olabilir.
Vücudun başka kısımlarında ise, bu hastalık, genellikle kısa bir süre sonra pul pul ve kırmızı bir durum alan yuvarlak veya oval bir leke olarak başlar. Daha sonra lekenin ortası, etrafında yüzük şeklinde bir yara bırakarak iyileşir.
Hastalık, hastalıklı bir kişinin hastalıklı yerine dokunmakla bulaşabilir. Hasta birinin havlu ve saç fırçası gibi özel eşyalarını kullanmakla da geçebilir.
Mantar hastalığını, çok kez aynı evde oturanlar, birbirlerinden ya da kedi köpek, kobay gibi hayvanlardan kaparlar.
En sık ergenlik çağı öncesi çocuklarda görülür.
Mantar hastalığı tedavi edilmezse aylar veya yıllarca devam edebilir.

Tedavi:
Doktorunuz, hastalıklı yerlere sürmeniz için krem verebilir. Bazen aynı zamanda tablet de almanız gerekebilir. Belirtilerin 2-6 haftada geçmesi gerekir. Bununla beraber tedavi bazen aylarca sürebilir.

Önlemler:
Hastalığın yayılmasının engellenmesinde temizlik son derece önemlidir. Hastalığı kapmışsanız, başınızın derisini hırpalamadan, her gün, dayanabileceğiniz kadar sıcak su ile başınızı yıkayın. Evdekilerden ayrı bir havlu kullanın.
Tek başınıza yatın ve başka hiç kimsenin saç fırçanızı, tarağınızı ve havlunuzu kullanmasına izin vermeyin. Yatak çarşaflarınızı, yastık kılıflarınızı ve havlularınızı haftada en az iki kez sıcak su ile yıkayıp, güneşte kurutun.
Evdeki herkesin de kendi saç fırçası, tarak ve havlusu olmalı ve onlar da sık sık başlarını yıkamalıdırlar.
Kedi ve köpeklerin tüylerini düzenli olarak kontrol etmek iyi olur. Eğer mantar hastalığı belirtisi varsa veterinere müracaat edin. Tüyleri güve yemiş gibi, yer yer dökülmüş bir kedi yavrusunda hemen hemen kesinlikle mantar vardır ve çocuklardan uzak tutulmalıdır. 

Okuldan Alıkoyma:
Uygun tedavi başlayana kadar çocuklar okuldan uzak tutulmalıdır. 

AYAK MANTAR HASTALIĞI
Ayak mantar hastalığını hafif geçirenlerde, ayak parmak aralarında, çoğu kez çatlakların da oluştuğu beyazımsı bir deri görülür. 
Şiddetli geçirenlerde, ufak su toplamış kabarcıklar, derisi sıyrılmış kısımlar ve pul pul olmuş yerler görülebilir.
Mantar hastalığının bu şekli, genelde genç yetişkinlerde ve ayakları çok terleyenlerde görülür. 
Ayak mantar hastalığı, hastalıklı kişiden başkalarına, banyodaki halılardan ve ıslak döşemelerden veya yüzme havuzlarının soyunma odalarından geçer. Sıcak havalarda daha yaygındır.

Tedavi:
Doktorunuz, hastalıklı yerlere sürmeniz için krem verebilir. Bazen aynı zamanda tablet de almanız gerekebilir.

Önlemler:
Ayak parmaklarının aralarını özenle kurulayınız. Özellikle yüzme mevsiminde ayaklarınıza mantara karşı ilaçlı-pudra dökünüz. Sandal ayakkabı giyerseniz, ayaklarınızın mantar hastalığına eğilimi azalır.

DİĞER BÖLGELER
Mantar hastalığı, vücudun başka yerlerinde de olabilir. Genellikle erkeklerde kasık çevresi, kadınlarda ise meme altları gibi devamlı temas halindeki deri yüzeylerini etkiler.
Buralardaki mantar hastalığı, ciltte ıslaklığa ve şiddetli kaşıntıya neden olur. Kırmızı, kabarmış kısımlarla akıntılı ıslak yerler görülebilir.
Mantar hastalığı çok terleyen insanlarda olur. Fazla yıkanma ve giysilerin cilde sürtünmesi, özellikle de fazla dar iç çamaşırı durumu kötüleştirebilir. Kasıklardaki mantar hastalığı, dar blucin veya naylon iç çamaşırları giymekle daha da kötüleşebilir.

Dr. Recai OĞUR